{"id":441,"date":"1999-09-02T11:04:00","date_gmt":"1999-09-02T10:04:00","guid":{"rendered":"http:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/1999\/09\/02\/mary-celeste\/"},"modified":"2013-07-01T16:50:27","modified_gmt":"2013-07-01T15:50:27","slug":"mary-celeste","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/mary-celeste\/","title":{"rendered":"Mary-Celeste"},"content":{"rendered":"<p><em><span>Skriva til summarsendingina Kon Tiki hj\u00e1 Birgir Kruse \u00ed \u00datvarpinum<a href=\"http:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-840\" alt=\"Spooky-Mary-Celeste-ncjq83\" src=\"http:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83-300x180.jpg\" width=\"300\" height=\"180\" srcset=\"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83-300x180.jpg 300w, https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83-250x150.jpg 250w, https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg 590w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/span><\/em><\/p>\n<p>N\u00fa seinasta kv\u00f8ldi\u00f0 \u00e1\u00f0renn Kon Tiki leggur upp fyri veturin, vil eg siga tykkum ta g\u00e1tuf\u00f8ru, men sonnu s\u00f8guna um briggina Mary-Celeste.<\/p>\n<div align=\"justify\">Tann 4. desember 1872 kom skiparin \u00e1 tr\u00edmastruni Dei Gratia, Moorhouse kapteynur, \u00e1 veg \u00far New York fram \u00e1 eitt skip, i\u00f0 bert silgdi vi\u00f0 einum klyvara og stakfokkuni, og sum eins og hann var undir amerikonskum flaggi.Teir varna\u00f0ust beinanvegin, at briggin helt eina sera \u00f3st\u00f8\u00f0uga k\u00f3s, og so skj\u00f3tt teir v\u00f3ru n\u00f3g n\u00e6r, signalera\u00f0u teir. Har kom onki svar.<\/div>\n<div align=\"justify\">N\u00fa teir n\u00e6rka\u00f0ust, s\u00e1 Moorhouse, at briggin var ongin onnur enn Mary-Celeste, skipi\u00f0, sum vinma\u00f0ur hansara Benjamin Briggs f\u00f8rdi, og sum var fari\u00f0 \u00far New York sama dag sum Dei Gratia, tann 7. november.<\/div>\n<div align=\"justify\">Moorhouse kapteynur sendi ekkafullur tr\u00edggjar mans umbor\u00f0 \u00e1 Mary-Celeste.<\/div>\n<div align=\"justify\">Fyrst st\u00fdrima\u00f0ur, Deveau, ein av teimum trimum, seg\u00f0i solei\u00f0is fr\u00e1:&#8221;T\u00e1 vit komu umbor\u00f0 s\u00f3u vit, at ongin var vi\u00f0 r\u00f3ri\u00f0, og ta\u00f0 st\u00f3\u00f0 einsamalt og snara\u00f0i \u00far einari \u00e6tt \u00ed hina. Vit v\u00f3ru um alt skipi\u00f0 av dekkinum og ni\u00f0ur \u00ed lastina, men har var ikki eitt menninskja. \u00cd lastini var naka\u00f0 av sj\u00f3gvi, og \u00e1 millumdekkinum og har afturi var farvegur eftir sj\u00f3gvi, men onki h\u00e6ttisligt. Lastal\u00fakurnar v\u00f3ru opnar, tann eina l\u00e1 og sl\u00f8ddist eftir dekkinum, kumpassin var brotin, og b\u00e1\u00f0ir bjargingarb\u00e1tarnir v\u00f3ru burtur. Heldur ikki sekstanturin og onnur navigati\u00f3nst\u00f3l v\u00f3ru \u00ed kah\u00fattini hj\u00e1 skiparanum, bert skipsdagb\u00f3kin l\u00e1 eftir, og seinastu fer\u00f0 skriva\u00f0 var \u00ed hana, var 24. november.<\/div>\n<div align=\"justify\">\u00cd manningarr\u00faminum hingu oljudansar og koyggjusekkir ruddiligir og kl\u00e6\u00f0ir hingu \u00e1 sn\u00f3ri. Ongi spor av har\u00f0skapi v\u00f3ru nakrasta\u00f0ni. \u00cd kah\u00fattini vi\u00f0 s\u00ed\u00f0una av skiparans funnu vit eina stovuurgu og eina st\u00f3ra kistu vi\u00f0 kvinnu- og barnakl\u00e6\u00f0um og leikum. \u00cd lastini v\u00f3ru tunnur vi\u00f0 hvalal\u00fdsi og a\u00f0rar vi\u00f0 brenniv\u00edni. T\u00e1 vit heldur skundisliga vildu sleppa okkum av hesum \u00f3hugnaliga kvirra skipinum, hoyrdu vit eitt mjarr \u00far kab\u00fassuni. \u00cd einum sk\u00e1pi sat ein sv\u00f8rt, gr\u00f8noygd ketta. T\u00edverri kundi hetta eygnavitni ikki anna\u00f0 enn at mjarra.&#8221;<br \/>\nMoorhouse kapteynur og manning hansara sleipa\u00f0u n\u00fa Mary-Celeste til Gibraltar, har teir koma inn tann 12. desember.<\/div>\n<div align=\"justify\">\u00cd sj\u00f3r\u00e6ttinum kom fram, at umbor\u00f0 \u00e1 Mary-Celeste h\u00f8vdu veri\u00f0 Briggs kapteynur, kona og d\u00f3ttir hansara, ein yvirma\u00f0ur, ein kvartermeistari, seks matr\u00f3sar og ein kokkur. \u00cd lastini v\u00f3ru tunnur vi\u00f0 brenniv\u00edni, so almenni \u00e1k\u00e6rin \u00edmynda\u00f0i s\u00e6r hesa fr\u00e1gei\u00f0ingina:&#8221;Matr\u00f3sarnir \u00e1 Mary-Celeste kunnu hava drukki seg fullar, myrt skiparan og h\u00faski hansara, yvirmannin og kvartermeistaran og blaka\u00f0 l\u00edkini fyri bor\u00f0. T\u00e1 seinni er runni\u00f0 av teimum, og teir hava varnast \u00f3ger\u00f0ina, teir hava gj\u00f8rt, munnu teir vera farnir av skipinum, og er helst upptikinir av \u00f8\u00f0rum skipi.&#8221;<\/div>\n<div align=\"justify\">Onki kom nakrant\u00ed\u00f0 fram, sum sta\u00f0festi hesa fr\u00e1grei\u00f0ing, men heldur onki, sum avnokta\u00f0i hana. James Winchester h\u00f8vu\u00f0sparteigarin \u00ed Mary-Celeste, uppl\u00fdsti, at stovuurgan var ogn Mrs. Briggs, og at tann eini av bjargingarb\u00e1tunum, var tikin av Mary-Celeste til umv\u00e6lingar, \u00e1\u00f0renn hon f\u00f3r \u00far New York 7. november. \u00cd sj\u00f3r\u00e6ttinum tann 24. mars 1873 var avgj\u00f8rt at geva Moorhouse kapteyni og manning \u00e1 Dei Gratia ein fimtapart av vir\u00f0inum av Mary-Celeste \u00edrokna\u00f0 lastina \u00ed bjargingarl\u00f8n, altso 1700 pund sterling.<\/div>\n<div align=\"justify\">\u00cd 1913, 40 \u00e1r seinni, b\u00ed\u00f0ur bla\u00f0stj\u00f3rin \u00e1 londonarbla\u00f0num Strand Magazine h\u00f8vu\u00f0sritstj\u00f3ra s\u00ednum til fundar:<\/div>\n<div align=\"justify\">&#8211; Bla\u00f0 okkara hevur ikki l\u00edka st\u00f3rt upplag, sum kappingarneytar okkara, so eg havi avgj\u00f8rt, at vit skulu taka s\u00f8guna um Mary-Celeste uppaftur.<\/div>\n<div align=\"justify\">&#8211; \u00d8ll tosa um hatta, svarar ritstj\u00f3rin, men ongin hevur nakrant\u00ed\u00f0 loyst g\u00e1tuna.<\/div>\n<div align=\"justify\">&#8211; J\u00fast ta\u00f0! Vit fara at endurgeva, hvat veruliga hendi, og so fara vit at bi\u00f0ja kendar rith\u00f8vundar um at koma vi\u00f0 hv\u00f8r s\u00ednar loysn, \u00ed stutts\u00f8guformi!<\/div>\n<div align=\"justify\">H.G. Wells, Conan Doyle, Morley, Roberts v\u00f3ru fyrsti spurdir, og teir j\u00e1tta\u00f0u beinanvegin, og s\u00ed\u00f0ani fleiri kendir krimis\u00f8guh\u00f8vundar vi\u00f0 teimum. Strand Magazine fekk eina \u00f3tr\u00faliga framgongd \u00ed s\u00f8luni. T\u00fasundav\u00eds av lesarum skriva\u00f0u inn og komu vi\u00f0 ymiskum \u00f8\u00f0rum loysnum \u00e1 g\u00e1tuni, hv\u00f8r meira \u00f3tr\u00falig enn onnur. Ein helt, at ta\u00f0 var kokkurin, sum var vor\u00f0in \u00f8rur \u00ed h\u00f8vdinum og hev\u00f0i eitra\u00f0 \u00f8ll, ein helt, at ta\u00f0 m\u00e1tti ver\u00f0a eitt veldugt aldubrot, sum \u00ed einum hev\u00f0i skola manning og fer\u00f0andi burtur. Nei, ta\u00f0 var ein yvirvaksin h\u00f8gguslokkur, sum hev\u00f0i tiki\u00f0 alt vi\u00f0 s\u00e6r; ella ta\u00f0 var gandur, onki at ivast \u00ed, har var j\u00fa sv\u00f8rt ketta umbor\u00f0. Ja, onkur helt, at ta\u00f0 m\u00e1ttu vera marsmenn o.s.fr. Amerikanskir rith\u00f8vundar sendu s\u00ednar loysnir, J. L. Hornibrool seg\u00f0i ta\u00f0 vera sj\u00f3r\u00e6narar \u00far Rif, sum h\u00f8vdu gj\u00f8rt ta\u00f0, teir r\u00e6ndu ofta \u00fati \u00e1 mi\u00f0um Atlantshavinum. Onnur meintu, at Moorhouse kapteynur og manning hansara h\u00f8vdu gj\u00f8rt ta\u00f0 av vi\u00f0 \u00f8ll, fyri at f\u00e1a bjargingarl\u00f8nina.<\/div>\n<div align=\"justify\">Kr\u00edggi kom so \u00ed 1914, og f\u00f3lk h\u00f8vdu anna\u00f0 at hugsa um, men ikki so skj\u00f3tt var ta\u00f0 yvirsta\u00f0i\u00f0 fyrr enn f\u00f3lk aftur f\u00f3ru at penta s\u00f8gur saman. N\u00fa var so long t\u00ed\u00f0 gingin, at upprunaligu hendingarnar v\u00f3ru meira ella minni gloymdar, og sj\u00e1lvt ta\u00f0 sera \u00e1l\u00edtandi franska bla\u00f0i\u00f0 Mercure de France greiddi \u00ed eini grein 15. oktober \u00ed 1921 fr\u00e1, at t\u00e1 Moohouse kom umbor\u00f0 \u00e1 Mary-Celeste st\u00f3\u00f0 maturin enn heitur \u00e1 bor\u00f0inum og at \u00ed kah\u00fattuni hj\u00e1 kvartermeistararnum funnu teir eina talvu har hann hev\u00f0i skriva\u00f0: &#8220;Sera l\u00f8gi\u00f0, g\u00f3\u00f0a kona m\u00edn.&#8221;<br \/>\n\u00cd 1925 hendi so ta\u00f0 undarliga, at enski rith\u00f8vundurin Lawrence J. Keating \u00ed eini samr\u00f8\u00f0u vi\u00f0 eitt londonarbla\u00f0 seg\u00f0i:<\/div>\n<div align=\"justify\">&#8211; Ongin Mary-Celeste g\u00e1ta er longur! Eg havi loyst hana.<\/div>\n<div align=\"justify\">Hann seg\u00f0i seg hava funni tann einasta, sum var sloppin fr\u00e1 vanlukkuni vi\u00f0 l\u00edvinum, kokkin \u00e1 Mary-Celeste. Hann var yvir 80, og b\u00fa\u00f0i n\u00fa \u00ed eini l\u00edtlari bygd uttanfyri Liverpool. Pemberton skuldi hann eita.<\/div>\n<div align=\"justify\">Tvey \u00e1r seinni gav Keating b\u00f3k \u00fat sum kalla\u00f0ist: Seglskipi Mary-Celeste. Endaliga fr\u00e1grei\u00f0ingin upp\u00e1 ta st\u00f3ru Atlantshavsg\u00e1tuna.<br \/>\nHvussu sonn hendan s\u00f8gan veruliga var, kunnu vit loyva okkum at ivast \u00ed. Hvussu var og ikki, so var kokkurin Pemberton ongant\u00ed\u00f0 funnin, mest sannl\u00edkt var, at hann ongant\u00ed\u00f0 hev\u00f0i veri\u00f0 til, og Keating hev\u00f0i \u00ed allari fr\u00e1s\u00f8gn s\u00edni p\u00fara gloymt, at Briggs kapteynur hev\u00f0i d\u00f3ttur s\u00edna vi\u00f0 umbor\u00f0, at stovuurgan enn var \u00e1 skipinum, t\u00e1 ta\u00f0 var funni\u00f0, og ongi av n\u00f8vnunum hann gav manningini samsvara\u00f0u vi\u00f0 tann upprunaliga listan.<\/div>\n<div align=\"justify\">Enn er g\u00e1tan um Mary-Celeste ikki loyst, og serliga nakrir spurningar standa eftir, m.a. hv\u00ed t\u00f3k Briggs kapteynur ikki skipsdagb\u00f3kina vi\u00f0 s\u00e6r, t\u00e1 hann t\u00f3k alla hina navigati\u00f3ns\u00fatger\u00f0ina? Hvussu kundi eitt skip uttan manning sigla \u00ed 10 dagar, fr\u00e1 24. november til 4. desember, 500 sj\u00f3m\u00edl, og ikki fara av k\u00f3s? Um tey b\u00e6\u00f0i skipini v\u00f3ru farin \u00far New York saman dag, h\u00f8vdu tey so veruliga mist hv\u00f8rt anna\u00f0 \u00far eyksj\u00f3n? Um ja, var ta\u00f0 so ikki eitt sindur ov \u00f3tr\u00faligt, at tey hittust aftur \u00e1 hesum veldiga havinum, undir hesum l\u00f8gnu umst\u00f8\u00f0unum?<\/div>\n<div align=\"justify\">Spurningarnir eru enn fleiri, og munnu vit ikki \u00f8ll hava ein l\u00edtlan hug til at gera okkara egnu fr\u00e1grei\u00f0ing upp\u00e1 hesa g\u00e1tuna?<\/div>\n<div align=\"justify\">Um nakar skuldi havt eitt framhald ella eina n\u00fdggja loysn \u00e1 g\u00e1tuni um Mary-Celeste, so er t\u00fa v\u00e6lkomin at skriva ta\u00f0 inn \u00ed &#8220;comments&#8221;. Ta\u00f0 hev\u00f0i veri\u00f0 spennandi!<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Skriva til summarsendingina Kon Tiki hj\u00e1 Birgir Kruse \u00ed \u00datvarpinum N\u00fa seinasta kv\u00f8ldi\u00f0 \u00e1\u00f0renn Kon Tiki leggur upp fyri veturin, vil eg siga tykkum ta g\u00e1tuf\u00f8ru, men sonnu s\u00f8guna um&#8230; <a class=\"continue-reading-link\" href=\"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/mary-celeste\/\"> Les meira \/ Continue reading <span class=\"meta-nav\">&rarr; <\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":840,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_regular_price":[],"currency_symbol":[],"footnotes":""},"categories":[123],"tags":[],"class_list":["post-441","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-klumma"],"post_slider_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83-150x150.jpg",150,150,true],"post_slider_layout_landscape_large":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg",590,354,false],"post_slider_layout_portrait_large":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg",590,354,false],"post_slider_layout_square_large":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg",590,354,false],"post_slider_layout_landscape":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg",590,354,false],"post_slider_layout_portrait":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg",590,354,false],"post_slider_layout_square":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg",590,354,false],"full":["https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg",590,354,false]},"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-content\/uploads\/1999\/09\/Spooky-Mary-Celeste-ncjq83.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/441","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=441"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/441\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1288,"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/441\/revisions\/1288"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media\/840"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=441"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=441"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rakelhelmsdal.info\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=441"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}